Trụ Sở 
Thủ tục tách hộ khẩu cùng nhà là nhu cầu phổ biến khi các thành viên trong gia đình muốn tách riêng thông tin cư trú dù vẫn sống chung một địa chỉ, chẳng hạn khi con cái đã lập gia đình riêng hoặc vợ chồng ly hôn nhưng chưa chuyển đi nơi khác. Đây là tách khẩu, không phải chuyển chỗ ở, nên có những điểm riêng cần lưu ý. Bài viết giải đáp ba nội dung: điều kiện được tách hộ theo quy định hiện hành, hồ sơ cần chuẩn bị, và cách thực hiện cả trực tiếp lẫn trực tuyến.
1. Điều kiện tách hộ khẩu cùng nhà theo Luật Cư trú 2020
Theo Điều 25 Luật Cư trú 2020 (Luật số 68/2020/QH14), thành viên hộ gia đình được tách hộ để đăng ký thường trú tại cùng một chỗ ở hợp pháp khi đáp ứng đồng thời các điều kiện sau:
- Có năng lực hành vi dân sự đầy đủ. Nếu nhiều thành viên cùng đăng ký tách hộ để lập thành một hộ gia đình mới, trong số đó phải có ít nhất một người có năng lực hành vi dân sự đầy đủ.
- Được chủ hộ và chủ sở hữu chỗ ở hợp pháp đồng ý. Riêng trường hợp người đăng ký tách hộ là vợ hoặc chồng đã ly hôn nhưng vẫn được cùng sử dụng chỗ ở hợp pháp đó, không cần có sự đồng ý của người còn lại.
- Nơi thường trú của hộ gia đình không thuộc các trường hợp không được đăng ký thường trú mới theo Điều 23 Luật Cư trú 2020, chẳng hạn chỗ ở nằm trong khu vực cấm xây dựng, đang có tranh chấp quyền sở hữu chưa được giải quyết, hoặc đã có quyết định thu hồi đất, phá dỡ.
Một điểm nhiều người dễ nhầm lẫn là ranh giới giữa tách hộ khẩu cùng nhà (tách khẩu) và tách hộ khẩu để chuyển đến nơi ở khác. Tách hộ cùng nhà chỉ điều chỉnh thông tin chủ hộ và quan hệ giữa các thành viên trong Cơ sở dữ liệu về cư trú. Trường hợp chuyển đến địa chỉ mới sẽ phải thực hiện thủ tục đăng ký thường trú tại nơi ở mới và xóa đăng ký thường trú tại nơi cũ, áp dụng quy định khác với Điều 25.
2. Hồ sơ làm thủ tục tách hộ gồm giấy tờ gì?
Theo Khoản 2 Điều 25 Luật Cư trú 2020, hồ sơ tách hộ khẩu cùng nhà bao gồm:
- Tờ khai thay đổi thông tin cư trú (mẫu CT01, hiện ban hành theo Thông tư 116/2026/TT-BCA), trong đó ghi rõ ý kiến đồng ý cho tách hộ của chủ hộ và chủ sở hữu chỗ ở hợp pháp. Nếu đã có văn bản đồng ý riêng thì không cần ghi lại trong tờ khai.
- Giấy tờ, tài liệu chứng minh chỗ ở hợp pháp, theo hướng dẫn tại Nghị định 154/2024/NĐ-CP, trong trường hợp cơ quan đăng ký cư trú chưa khai thác được thông tin trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.
Với trường hợp tách hộ sau ly hôn mà một bên vẫn được quyền sử dụng chỗ ở hợp pháp đó, hồ sơ cần bổ sung giấy tờ chứng minh việc ly hôn cùng tài liệu chứng minh quyền tiếp tục sử dụng chỗ ở. Phần câu hỏi thường gặp phía dưới sẽ nói rõ hơn về trường hợp này.
Mã số biểu mẫu và văn bản ban hành có thể thay đổi theo từng thời kỳ. Trước khi nộp hồ sơ, người dân nên kiểm tra lại mẫu tờ khai hiện hành trên Cổng Dịch vụ công quốc gia hoặc tại cơ quan công an nơi cư trú để tránh dùng mẫu cũ.
3. Hướng dẫn thủ tục tách hộ khẩu cùng nhà
Người dân có thể lựa chọn nộp hồ sơ tách hộ trực tiếp tại cơ quan công an hoặc thực hiện trực tuyến qua Cổng Dịch vụ công, tùy theo điều kiện và mức độ quen thuộc với công nghệ của từng người. Cả hai cách đều áp dụng chung một khung thời gian giải quyết.
3.1 Hướng dẫn thực hiện tách hộ khẩu trực tiếp
Quy trình tách hộ khẩu trực tiếp gồm các bước sau:
(1) Chuẩn bị đầy đủ hồ sơ theo hướng dẫn ở phần trên.
(2) Nộp hồ sơ tại Công an cấp xã, phường nơi đăng ký thường trú. Từ khi mô hình chính quyền địa phương hai cấp được áp dụng, công an cấp huyện không còn tồn tại, nên Công an cấp xã là cơ quan trực tiếp tiếp nhận và giải quyết thủ tục cư trú, bao gồm cả tách hộ.
(3) Cán bộ tiếp nhận kiểm tra tính đầy đủ, hợp lệ của hồ sơ. Nếu hồ sơ hợp lệ, cơ quan công an cấp phiếu tiếp nhận và hẹn ngày trả kết quả. Nếu hồ sơ chưa đủ điều kiện, cơ quan công an trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do để người dân bổ sung hoặc điều chỉnh.
(4) Trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ ngày nhận hồ sơ đầy đủ và hợp lệ, cơ quan đăng ký cư trú thẩm định và cập nhật thông tin hộ gia đình mới vào Cơ sở dữ liệu về cư trú, đồng thời thông báo kết quả cho người đăng ký.
(5) Người dân nên mang theo căn cước công dân hoặc thiết bị có tài khoản định danh điện tử để cơ quan công an đối chiếu thông tin khi cần, dù phần lớn dữ liệu hiện đã được liên thông điện tử và thường không yêu cầu xuất trình thêm giấy tờ giấy.
3.2 Hướng dẫn thực hiện tách hộ khẩu online
Thủ tục tách hộ khẩu online phù hợp với người đã có tài khoản định danh điện tử mức 2 trên VNeID. Các bước thực hiện gồm:
(1) Đăng nhập tài khoản định danh điện tử mức 2 trên ứng dụng VNeID hoặc Cổng Dịch vụ công quốc gia.
(2) Chọn mục thủ tục hành chính liên quan đến cư trú, sau đó chọn thủ tục tách hộ.
(3) Điền tờ khai thay đổi thông tin cư trú (mẫu CT01 dạng điện tử) với đầy đủ thông tin cá nhân, thông tin chủ hộ hiện tại và nội dung đề nghị tách hộ.
(4) Đính kèm bản chụp hoặc bản scan các giấy tờ cần thiết nếu hệ thống chưa tự động khai thác được từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.
(5) Gửi hồ sơ và theo dõi tiến độ xử lý qua ứng dụng VNeID, tin nhắn SMS hoặc thông báo điện tử từ cơ quan công an.
Thời hạn giải quyết hồ sơ online cũng là 5 ngày làm việc như hình thức nộp trực tiếp. Điểm khác biệt chính nằm ở việc người dân không phải di chuyển đến trụ sở công an và có thể theo dõi tình trạng hồ sơ mọi lúc. Giao diện các bước trên Cổng Dịch vụ công có thể được điều chỉnh theo từng thời điểm, vì vậy người dân nên làm theo hướng dẫn hiển thị trực tiếp trên hệ thống khi thao tác.
Xem thêm: Thủ tục chuyển hộ khẩu mới nhất hiện nay
Xem thêm: Cắt hộ khẩu cần giấy tờ gì?
4. Lệ phí và thời hạn giải quyết thủ tục tách hộ
Mức lệ phí đăng ký cư trú, bao gồm thủ tục tách hộ, được quy định thống nhất trên toàn quốc tại Thông tư 75/2022/TT-BTC của Bộ Tài chính (đã được sửa đổi, bổ sung), không phân biệt theo địa phương. Bảng dưới đây tổng hợp mức thu và thời hạn giải quyết hiện hành:
| Trường hợp | Lệ phí | Thời hạn giải quyết |
| Nộp hồ sơ trực tiếp tại Công an cấp xã | 10.000 đồng/lần đăng ký | 5 ngày làm việc |
| Nộp hồ sơ trực tuyến qua Cổng Dịch vụ công/VNeID | 5.000 đồng/lần đăng ký (đang được miễn đến hết ngày 31/12/2026) | 5 ngày làm việc |
| Trẻ em dưới 16 tuổi | Miễn lệ phí | 5 ngày làm việc |
| Người có công với cách mạng và thân nhân | Miễn lệ phí | 5 ngày làm việc |
Từ ngày 1/4/2026 đến hết ngày 31/12/2026, người dân nộp hồ sơ tách hộ trực tuyến qua VNeID được miễn hoàn toàn lệ phí theo chính sách khuyến khích chuyển đổi số của Bộ Tài chính. Sau thời điểm này, mức thu có thể trở lại như trước nếu không có quy định gia hạn mới, nên người dân nên kiểm tra chính sách miễn giảm tại thời điểm nộp hồ sơ.
5. Phần kết
Nhìn chung, thủ tục tách hộ khẩu cùng nhà không quá phức tạp về quy trình, nhưng vẫn dễ phát sinh sai sót ở khâu chuẩn bị hồ sơ hoặc xác định điều kiện áp dụng. Với kinh nghiệm xử lý hơn 10.000 hồ sơ pháp lý từ năm 2016 và tỷ lệ hoàn thành đúng tiến độ cam kết đạt 95%, AZVLAW có thể hỗ trợ rà soát hồ sơ trước khi nộp để hạn chế việc bị trả lại. Nếu gặp khó khăn trong quá trình thực hiện thủ tục, bạn có thể liên hệ AZVLAW để được tư vấn cụ thể theo từng trường hợp.
6. Các câu hỏi thường gặp về thủ tục tách hộ khẩu cùng nhà
6.1 Điều kiện tách hộ khẩu cùng nhà năm 2026 là gì?
Theo Điều 25 Luật Cư trú 2020, người tách hộ cần có năng lực hành vi dân sự đầy đủ, được chủ hộ và chủ sở hữu chỗ ở hợp pháp đồng ý (trừ trường hợp vợ chồng đã ly hôn còn quyền sử dụng chỗ ở đó), và nơi thường trú không thuộc diện bị cấm đăng ký mới.
6.2 Tách hộ khẩu online có cần đến trực tiếp không?
Nếu có tài khoản định danh điện tử mức 2 và dữ liệu chứng minh chỗ ở đã được liên thông điện tử, người dân có thể hoàn tất toàn bộ thủ tục online. Trường hợp cần bổ sung giấy tờ hoặc xác minh thêm, cơ quan công an có thể yêu cầu liên hệ trực tiếp.
6.3 Hồ sơ tách hộ khẩu khi vợ chồng ly hôn gồm những gì?
Ngoài tờ khai thay đổi thông tin cư trú, hồ sơ cần có giấy tờ chứng minh việc ly hôn và tài liệu chứng minh quyền tiếp tục sử dụng chỗ ở hợp pháp đó. Loại giấy tờ cụ thể nên được xác nhận với cơ quan tiếp nhận trước khi nộp.
6.4Thời gian giải quyết thủ tục tách hộ khẩu mất bao lâu?
Theo quy định, thời hạn giải quyết là 5 ngày làm việc kể từ ngày cơ quan đăng ký cư trú nhận đủ hồ sơ hợp lệ, áp dụng chung cho cả hình thức nộp trực tiếp và trực tuyến.
6.5 Tách hộ khẩu có được cấp sổ hộ khẩu mới không?
Không. Từ năm 2023, sổ hộ khẩu giấy đã được bãi bỏ. Khi tách hộ, cơ quan công an chỉ cập nhật thông tin chủ hộ mới vào Cơ sở dữ liệu về cư trú, người dân tra cứu thông tin qua căn cước công dân gắn chip hoặc VNeID.
6.6 Lệ phí tách hộ khẩu cùng nhà là bao nhiêu?
Mức lệ phí hiện hành là 10.000 đồng/lần nếu nộp trực tiếp và 5.000 đồng/lần nếu nộp trực tuyến, áp dụng thống nhất toàn quốc. Từ nay đến hết năm 2026, hồ sơ nộp qua VNeID được miễn hoàn toàn lệ phí theo chính sách khuyến khích chuyển đổi số.
